| Dane | |
|---|---|
| Urodzenie | 9 lutego 1897, Grzechynia |
| Śmierć | 17 lipca 1990 |
| Rola | pułkownik Wojska Polskiego |
| Służba | |
| Jednostki | 12 p.p.; 81 p.p.; KOP; 16 p.p.; 20 p.p.; WOP |
| Najważniejsze funkcje | dowódca I batalionu 20 p.p.; wykładowca i zastępca komendanta Oficerskiej Szkoły Piechoty nr 1 |
| Odznaczenia | |
| Wybrane | Krzyż Srebrny Virtuti Militari (1948); Krzyż Oficerski OOP (1979); Krzyż Walecznych; Srebrny Krzyż Zasługi (1934) |
Ludwik Bałos pochodził z Grzechyni i przez całe dorosłe życie związany był ze służbą wojskową. Zyskał doświadczenie bojowe przed 1918 rokiem, walczył w latach 1918–1920, a następnie pełnił funkcje liniowe i szkoleniowe przed wybuchem II wojny światowej.
Życiorys i służba przed 1939
Ukończył Gimnazjum im. Marcina Wadowity w Wadowicach. Po wybuchu I wojny światowej zgłosił się do Legionów Polskich, lecz trafił do armii austriackiej, z którą walczył na frontach rosyjskim i włoskim. 21 listopada 1918 roku wstąpił jako ochotnik do 12 pułku piechoty na stanowisku kaprala; w marcu 1919 roku awansował do stopnia plutonowego i został dowódcą kompanii. 1 kwietnia 1920 roku otrzymał promocję do podporucznika i wziął udział w Bitwie Warszawskiej.
W listopadzie 1924 został przydzielony do Oddziału Ogólnego Sztabu Dowództwa Okręgu Korpusu Nr III w Grodnie. 12 kwietnia 1927 roku awansowano go do stopnia kapitana ze starszeństwem od 1 stycznia 1927 roku. W 1931 roku przeszedł do Korpusu Ochrony Pogranicza, służył kolejno w dowództwie Brygady KOP „Grodno” i w batalionie KOP „Orany”; ten ostatni przydział potwierdzono rozkazem Dowództwa KOP z 8 maja 1931 roku. W latach 1933–1934 odbywał kursy w Centrum Wyszkolenia Piechoty w Rembertowie, a w 1935 roku przeniesiono go do 16 pułku piechoty w Tarnowie. Awans do stopnia majora uzyskał ze starszeństwem od 19 marca 1937 roku.
W kampanii wrześniowej 1939 i jeństwo
Bezpośrednio przed agresją niemiecką objął dowodzenie I batalionu 20 pułku piechoty Ziemi Krakowskiej. 1 i 2 września 1939 roku uczestniczył w walkach pod Pszczyną i Ćwiklicami, gdzie organizował odwrót rozbitego pułku i przygotował przeprawę przez rzekę Przemszę 3 września. 7 i 8 września bronił przeprawy przez Dunajec w Biskupicach Radłowskich. Po wydostaniu się z okrążenia kontynuował walkę aż do kapitulacji 21 września 1939 roku. Został wzięty do niewoli niemieckiej i spędził wojnę w Oflagu XI B Braunschweig oraz w Oflagu II C Woldenberg.
Służba powojenna i działalność po przejściu w stan spoczynku
1 lipca 1945 roku przyjęto go do ludowego Wojska Polskiego; najpierw pracował jako wykładowca, a następnie został zastępcą komendanta Oficerskiej Szkoły Piechoty nr 1 w Krakowie. Od 1 września 1945 roku, w stopniu podpułkownika, służył w Wydziale Wojsk Ochrony Pogranicza przy Dowództwie Okręgu Wojskowego Nr V w Krakowie. W kolejnych latach dowodził 9 Krakowskim Oddziałem WOP, a od 1 września 1947 roku kierował 32 Budziszyńskim pułkiem piechoty. Od 21 stycznia 1948 do 1 listopada 1949 roku był szefem wydziału w Dowództwie Okręgu Wojskowego Nr V.
W opiniach służbowych wskazywano na jego formalny stosunek do władz ludowych i brak aktywności politycznej; w rezultacie usunięto go z PZPR i w lutym 1950 roku skierowano w stan spoczynku. Na emeryturze działał w środowisku kombatanckim, odtworzył dziennik bojowy 20 pułku i publikował teksty o działaniach oddziału we wrześniu 1939 roku, między innymi w "Dzienniku Polskim". W 1976 roku przekazał swoją szablę oficerską w miejsce tej skradzionej z Wieńca Wojska Polskiego przy sarkofagu Józefa Piłsudskiego. W 1979 roku został awansowany do stopnia pułkownika. Zmarł 17 lipca 1990 roku.
