Artykuły

Literacki Edynburg

arrows

Rozpoczynamy prezentację miast noszących zaszczytne miano Miasta Literatury UNESCO. Przypominamy, że o ten prestiżowy tytuł stara się Kraków – aplikacja została złożona w grudniu 2011 r. Czas podpatrzeć jak żyją z literaturą mieszkańcy Edynburga - pierwszego na świecie Miasta Literatury UNESCO. Na każdym niemal kroku napotykamy tutaj na literackie ślady. Gotycka rakieta przy Princes Street to największy na świecie pomnik poświęcony pisarzowi, wzniesiony na cześć Sir Waltera Scotta. Wystarczy spojrzeć w dół – a w Makars’ Court ujrzymy wyryte w płytach podłogowych słowa szkockich literatów. Przechadzając się po Royal Mile warto mieć oczy szeroko otwarte: to tu narodziła się Encyklopedia Britannica, tutaj hulał Robert Burns, a wąskie, wijące się alejki zwane zaułkami stały się inspiracją dla niezliczonej liczby książek.

Słowa także żyją, mają głos i pulsują energią w przestrzeniach w całym mieście. Edynburg oferuje całoroczny program fantastycznych wydarzeń organizowanych przez społeczność literacką, która tutaj mieszka i pracuje. W działania angażują się biblioteki publiczne (29), Szkocka Biblioteka Narodowa (National Library of Scotland), Szkockie Centrum Opowiadań (Scottish Storytelling Centre), Szkocka Biblioteka Poezji (Scottish Poetry Library) oraz organizacja Scottish Book Trust. Miasto wydaje także elektroniczny biuletyn What’s On - popularny cotygodniowy przewodnik po wydarzeniach i imprezach literackich odbywających się w mieście każdego dnia.

 

 

Edynburg jest organizatorem największego na świecie festiwalu książki, znajdziemy w nim ponad 50 księgarni oraz wiele przestrzeni i miejsc związanych z literaturą – posągów, tablic pamiątkowych, ogrodów i domów, które reprezentują dziedzictwo literackie. Literackie życie kwitnie także na stronie www.cityofliterature.com oraz w serwisach społecznościowych (Facebook i Twitter @EdinCityofLit).

Central Library doors. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris ScottScott Monument. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris ScottScott Monument. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris ScottCentral Library plaque. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris ScottMuriel Spark Makars Court. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris ScottSt Giles Cathedral. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris Scott

W 2007 roku powołano One Book – One Edinburgh - coroczną wspólną inicjatywę czytelniczą, łączącą partnerów z całego miasta, od dużych organizacji po osoby prywatne, i zmierzającą do jednego celu: wspólnego przeczytania jednej książki.

W latach 2007-2011 w mieście realizowano miesięczny program wydarzeń dla szkół, społeczności lokalnych i całego społeczeństwa. Co roku w lutym, do czytelników trafiały tysiące egzemplarzy specjalnie zamówionych książek – klasyki, powieści graficzne, biografie, wydania w skróconej wersji, audiobooki i powiązane materiały, w tym przewodniki dla czytelników.

enLIGHTen

W marcu 2012 roku Edynburg świętował Szkockie Oświecenie. Wtedy właśnie postanowiono dodać centrum miasta nieco koloru. Akcja zatytułowana enLIGHTen była fascynującym nowym wydarzeniem, które połączyło słowa i nowatorską technologię. Ogromne projekcje znanych cytatów z okresu szkockiego oświecenia rozbłysły na budynkach wzdłuż ulic George Street i Rose Street, dając spektakularny efekt. Wydarzenie było kluczowym wydarzeniem w kalendarzu Rok Kreatywnej Szkocji (Year of Creative Scotland.

enLIGHTen. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris ScottenLIGHTen. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris Scott

Dzień Roberta Louisa Stevensona (RLSDay): 13 listopada 2012 r.

Robert Louis Stevenson jest jednym z najbardziej uwielbianych pisarzy Edynburga, Był kawalarzem, nosił wąsy, uwielbiał whisky i potrafił doskonale posługiwać się słowem, a jego dzieła i życie wciąż inspirują i fascynują czytelników. Dzień jego urodzin - 13 listopada – obchodzony jest niezwykle uroczyście. W tym roku zaproszono publiczność do wzięcia udziału w cyklu imprez i, inspirowanych Stevensonem, żartobliwych wydarzeń na terenie miasta. Na ulicach pojawiły się setki osób odzianych w aksamitne ubrania, z doczepionymi lub specjalnie zapuszczonymi wąsami – wszystko, rzecz jasna, na cześć pisarza. Można było także dowiedzieć się jakim był studentem (na Uniwersytecie Edynburskim), dlaczego aktorzy Nigel Planer i John Sessions tak bardzo uwielbiają jego i jego twórczość, a także zobaczyć wystawę, w ramach której zwiedzający mogli udać się w podróż z pisarzem dzięki serii obrazów, cytatów, rysunków, fotografii i tekstów opisujących jego bogate i barwne życie.

Zobacz film przedstawiający flash mob.

Comiesięczny salon literacki

W każdy ostatni wtorek miesiąca czytelnicy i mieszkańcy Edynburga spotykają się, aby w nieformalnym otoczeniu, przy drinku, zawsze o godz. 18.00 i zawsze w pubie Wash Bar na wzgórzu Mound w centrum miasta, porozmawiać o książkach. Spotkania są kameralne i pozbawione oficjalnych wystąpień czy przemówień. Stanowią doskonały pretekst do poznania ludzi o podobnych zainteresowaniach.

Dla osób zawodowo zajmujących się literaturą jest to świetna sposobność, aby poznać autorów, dziennikarzy, agentów literackich, wydawców, czy księgarzy.

Program Emerging Writers na Międzynarodowym Festiwalu Książki w Edynburgu

Edynburg wspiera także debiutujących pisarzy w ramach Międzynarodowego Festiwalu Książki. W latach 2011 i 2012 zorganizowano cykl wydarzeń, obejmujący sesje nawiązywania kontaktów, szkolenia, wykłady kliniczne na temat pisarstwa 1-2-1 oraz publiczną imprezę o tematyce pozyskiwania odbiorców dla twórczości, a także Story Shop - gablotę promującą nową twórczość i nowych pisarzy z Edynburga.

Każdy dzień poświęcony jest jednemu autorowi. Ma on 10 minut na przeczytanie dwóch 4-5-minutowych fragmentów ze swojej twórczości lub jednego 8-10-minutowego fragmentu. A wszystko po to, aby dać nowym odbiorcom darmowy przedsmak lokalnej twórczości.

Story Shop programme at the Edinburgh International Book Festival. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris ScottCanongate Books publisher. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris ScottRoyal Society Building and phone. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris ScottElephant House. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris ScottReading in Elvis Shakespeare bookshop. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris ScottScottish Book Trust. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris ScottWest Port Orange Penguins. Copyright Edinburgh UNESCO City of Literature Trust. Fot. Chris Scott